Strona Główna


zapomniałeś hasło?

Artykuły
Historia prawa
Prawo za granicą
Słowniki
Polecamy porady
Użyczenie

Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, na bezpłatne używanie, przez czas oznaczony lub nie oznaczony oddanej mu w tym celu rzeczy (por. art. 710 kc). Stronami zobowiązania są użyczający (komodant), oraz biorący (komodatoriusz).

Użyczenie jest umową realną, nie zaś konsensualną, albowiem do jej zawarcia konieczne jest oprócz złożenia oświadczeń woli obu stron, także wydanie rzeczy biorącemu. Przedmiotem użyczenia może być każda rzecz, zarówno oznaczona co do tożsamości jak i co do gatunku, jeżeli tylko nadaje się ona do używania (por. orz. SN z 24 października 1933r, I C 2566/32).
Użyczeniem może być również część składowa rzeczy. Przykładem takim może być ściana budynku udostępniona pod tablicę ogłoszeniową. Natomiast przedmiotem użyczenia nie mogą być pieniądze jako środek płatniczy (por. wyrok SN z 4 grudnia 1988r. III CKN 49/98)

Ze względu na fakt użyczenia zobowiązanym do spełnienia świadczenia jest tylko użyczający. Zatem umowę tę należy traktować za jednostronnie zobowiązującą. Dający rzecz w użyczenie nie musi być jej właścicielem, wystarczy że jest posiadaczem zależnym bądź samoistnym, może być nawet dzierżycielem.
Umowa użyczenia może być zawarta w dowolnej formie. Może to być forma pisemna, ustna, akt notarialny, lub czynności konkludentne. Tylko wtedy gdy wartość rzeczy użyczonej jest większa niż dwa tysiące złotych, wówczas umowa powinna być stwierdzona pismem dla celów dowodowych. Niezastosowanie się jednak do tego przepisu nie powoduje nieważności umowy użyczenia.
Nie jest użyczeniem, umowa u podstawy której leżą przesłanki inne niż bezinteresowność, dobroczynność lub chęć bezpłatnego wynagrodzenia kontrahentowi, a więc umowa przynosząca wierzycielowi korzyści materiale nie polegające na bezpośrednim świadczeniu ze strony dłużnika. Umowa użyczenia nie będzie wykonana w razie ogłoszenia upadłości którejś ze stron, jeżeli przedmiot użyczenia nie został jeszcze wydany. Dający rzecz która objęta jest wadą (fizyczną, prawną, lub ukrytą) obowiązany jest do jej naprawienia jeżeli w chwili jej wydania wiedział o tej wadzie, chyba że wadę tą biorący mógł z łatwością usunąć.
Biorący do używania rzecz jest odpowiedzialny za przypadkową jej utratę lub uszkodzenie, jeżeli ją używa w sposób sprzeczny z umową albo z jej właściwościami lub z przeznaczeniem rzeczy. Odpowiedzialny jest także, gdy nie będąc do tego upoważniony przez umowę ani zmuszony przez okoliczności powierza rzecz innej osobie, a rzecz ta nie uległa by utracie lub uszkodzeniu, gdyby jej używał w sposób właściwy albo gdyby ją zachował u siebie (por. art. 714 kc).

Biorący rzecz w używanie może ją zwrócić w każdym czasie, niezależnie od tego czy termin zwrotu został oznaczony umową (czas jej trwania) czy też nie. Śmierć użyczającego nie powoduje ustania stosunku użyczenia. Użyczenie natomiast kończy się z chwilą śmierci biorącego rzecz. Strony mogą jednak zastrzec w umowie kontynuowanie jej nawet po śmierci dłużnika.
Po zakonczeniu użyczenia biorący rzecz do jej używania obowiązany jest zwrócić ją użyczającemu w stanie nie pogorszonym. Wezwanie wierzyciela do zwrotu rzeczy nie jest konieczne. Z kolei wierzyciel nie może odmówić odebrania rzeczy, choćby pogorszył się jej stan rodzący tym samym odpowiedzialność dłużnika. Biorący jednak nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania. Jeżeli biorący do używania powierzył rzecz innej osobie, obowiązek powyższy ciąży także na tej osobie.
Roszczenia wzajemne stron względem siebie za ewentualne uszkodzenia rzeczy, czy też z drugiej strony o zwrot nakładów na rzecz ulegają przedawnieniom po upływie roku od dnia zwrotu rzeczy.


Materiały do artykułu zaczerpnięto z Komentarza do Kodeksu Cywilnego pod red. Gerarda Bieńka.


Przemysław Gogojewicz
Prawnik
[ Wyślij Email ]

Opublikowano 12-20-2003



[ Strona Głowna | Kancelarie | Artukuły | Porady On-line | Praca ]
[ o Adwokat.com | Reklama | Kontakt ]

Copyright © 1997-2009 ADWOKAT.COM
Internetowe Księgarnie


Wydawnictwa


Wasze Opinie