|
|
 |
Umowa o dzieło
Przedmiotem umowy o dzieło jest wykonanie dzieła będącego osiągnięciem określonego z góry
efektu (por. art.627 kc). Rezultat ten może mieć zarówno charakter materialny (np. zbudowanie stodoly,
wykopanie dolu, uszycie sukienki), jak i niematerialny (np. zrobienie fotografii, namalowanie obrazu),
utrwalony w jakiejkolwiek formie fizycznej (ucieleśniony) lub nie ucieleśniony (np. wykonanie koncertu, przedstawienia).
Dzieło powinno posiadać byt samoistny, niezależny od działania wykonawcy (twórcy), powinno mieć możność
oderwania się od jego osoby i uzyskania samodzielnej wartości w obrocie. Umowy o prace projektowe są
w rozumieniu art. 627-646 kc. umowami o dzieło. Natomiast umowa o nadzór autorski, który ma charakter czynności-serwisu
w stosunku do dzieła, jakim jest dokumentacja projektowa, jest w myśl art. 750 kc. umową zlecenia.
Wynik działalności wykonawcy (dzieła) powinien mieć postać, w jakiej poprzednio nie istniał. Dzieło jest zawsze
wynikiem przyszłej działalności wykonawcy, przy czym wytworzenie dzieła strony uważają za pewne.
Przedmiot, o który umawiają się zamawiający i przyjmujący zamówienie, musi być uścislony,
choć niekoniecznie utrwalony materialnie. Wymóg oznaczenia dzieła w umowie może być spełniony w rozmaity sposób,
np. przez odwołanie się do wzoru, posłużenie się planem (rysunkiem) lub przez opis z użyciem jednostki miary, wagi itp.
Jeżeli zamiarem zamawiającego jest uzyskanie utworu muzycznego w drodze zawarcia z wykonawcą (twórcą)
umowy o dzieło, wówczas konstruując treść takiej umowy czyli utwór należy uwzględnić zarówno cechy
konstytutywne utworu (np. o czym ma on być), jak i elementy przedmiotowo istotne odpowiadające naturze
kształtowanego stosunku prawnego (np. koszty utworu).
Essentialia negotii (istota czynności prawnej) umowy o dzieło, której przedmiotem jest egzemplarz utworu lub utwór
łącznie z egzemplarzem, to przede wszystkim: rodzaj (kategoria) utworu, postać ustalenia utworu, forma
rozporządzenia nim, zakres korzystania (eksploatacja) i wynagrodzenie. Brak wyszczególnionych powyżej
elementów takiej umowy, z wyjątkiem wynagrodzenia rodzi uzasadnioną watpliwość w kwestii, co jest
przedmiotem takiego zobowiązania, czy jest nim dzieło, czy też utwór (egzemplarz utworu).
Umowa o dzieło, jak i również innym jej rodzajem nie może być nigdy "wyleczenie" pacjenta. Jeżeli jednak lekarz
zobowiązuje się do osiągnięcia rezultatu (a wiec złoży przyrzeczenie rezultatu zawierając umowę
o dzieło czy umowe gwarancyjną) i rezultatu tego nie osiągnie, to mimo dołożenia należytej staranności
i postępowania lege artis (zgodnie z zasadami sztuki) ponosi odpowiedzialność za wyrządzenie pacjentowi
szkody, tak jak za działanie podjęte bez zgody pacjenta, jeśli bez takiego zobowiązania ze strony lekarza
pacjent nie wyraziłby zgody na zabieg. Zobowiązanie lekarza ma charakter rezultatu, jak zwłaszcza w
przedmiocie chirurgii estetycznej, podjętej na zdrowym organie. Pacjentowi nie chodzi bowiem wówczas o leczenie,
lecz o rezultat (poprawienie linii, plastykę piersi, lifting twarzy, usunięcie tzw. blędu piękności).
Podobnie zobowiązanie stomatologa do ekstrakcji zębów czy wykonania lub założenia protez dentystycznych
traktuje się jako zobowiązanie rezultatu.
Cechą charakterystyczną umowy o dzieło jest uzyskanie wyniku (rezultatu) określonego w umowie,
przy czym osiągniecie tego rezultatu musi zależeć wyłącznie od zobowiązanego.
Niedopuszczalne przyznanie prawa do wypowiedzenia umowy o dzieło na mocy uzgodnienia stron. Tego rodzaju postanowienie
wykraczałoby bowiem poza granice swobody kontraktowej wyznaczone wedlug art. 3531 kc. m.in. przez kryteria
właściwości (natury) stosunku prawnego wynikającego z umowy o dzieło.
Nie będzie umową o dzieło wielokrotne, systematyczne świadczenie pracy, nawet gdy zmierza do osiągniecia
określonych rezultatów, gdyż z prawnego punktu widzenia jest to juz umowa zlecenia.
Zawarcie umowy o dzieło podlega ogólny regułom dotyczącym umów, zatem według kodeksu cywilnego nie wymaga formy szczególnej.
Stosunek prawny stron kończy się wraz z wypełnieniem świadczeń obu kontrahentów. Ponieważ podczas wykonywania
dzieła potrzeby zamawiającego mogą się zmienić, jest przyjęte w prawie iż może on w każdym czasie
od ukończenia dzieła odstąpić od umowy przez jednostronne oświadczenie woli, z zastrzeżeniem co do
umówionego wynagrodzenia.
Wszelkie roszczenia z tytułu umowy przedawniają się po dwóch latach, zarówno wówczas gdy służą
zamawiającemu jak przyjmującemu zamówienie.
Materialy do artykułu zaczerpnięto z Orzecznictw Sądów Polskich.
Przemysław Gogojewicz
Prawnik
[ Wyślij Email ]
Opublikowano 09-28-2003
[ Strona Głowna | Kancelarie | Artukuły | Porady On-line | Praca ]
[ o Adwokat.com | Reklama | Kontakt ]
Copyright © 1997-2003 ADWOKAT.COM
|
|
|
|
